Wat te doen met asbestbesmet Eurogrit?

donderdag, 2 november 2017

Op 5 oktober jongstleden heeft Eurogrit BV bekend gemaakt dat door haar geleverd Eurogrit besmet was met asbest. Daar is later aan toegevoegd dat de afnemers het product kunnen terugzenden naar Eurogrit. Mag dat?

Geregeld wordt gevraagd of dat is toegestaan. Er is twijfel omdat het gaat om een asbesthoudend afvalproduct, nu deze partijen Eurogrit immers niet meer gebruikt kunnen worden. Die vraag willen wij hieronder beantwoorden.

De hoofdregel is dat bedrijven al dan niet gevaarlijke afvalstoffen alleen mogen afgeven aan bedrijven die beschikken over een omgevingsvergunning/milieuvergunning op grond waarvan zij gerechtigd zijn die afvalstof in te nemen, of die een erkenning hebben als inzamelaar (artikel 10.37 Wet milieubeheer). In het verleden heeft de Inspectie leefomgeving en transport zich daarom op het standpunt gesteld dat een koper die een ondeugdelijk product retourneert aan de verkoper feitelijk een afvalstof afgeeft (namelijk het ondeugdelijke product) en daarbij in overtreding was, omdat de regels over het afgeven van afvalstoffen niet waren nageleefd.

Het Europees Hof van Justitie heeft echter in het zogenaamde Shell–arrest van 12 december 2013 geoordeeld dat een verkoper die een non–conform product retourneert aan de verkoper met het oog op de terugbetaling van de aankoopprijs zich niet "ontdoet van een afvalstof" als bedoeld in de afvalstoffenwetgeving. Dat betekent dat de afvalstoffenwetgeving niet van toepassing is op het retourneren van een product dat niet voldoet aan de koopovereenkomst. Dit arrest van het Europees Hof betrof de uitleg van de Europese verordening overbrenging afvalstoffen (EVOA), maar dit arrest is ook van belang voor de Nederlandse wetgeving, omdat die volledig op de Europese wetgeving is geënt. Dit wordt nog bevestigd door een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van 2 april 2014 waar in navolging van het Europees Hof werd geoordeeld dat het retourneren van – in dat geval – een ondeugdelijke brandstof niet onder de afvalstoffenwetgeving valt.

Het bovenstaande betekent dat u het ondeugdelijke Eurogrit kan terugzenden naar de leverancier, ook al heeft hij geen vergunning om deze afvalstof in te nemen. Ook de begeleidingsbiljetten die normaal afvaltransporten vergezellen zijn niet noodzakelijk.

Wel dient u het Eurogrit deugdelijk in luchtdicht plastic te verpakken en te voorzien van een asbestlogo dan wel de vermelding "asbest". Deze verplichting vloeit voort uit de algemene zorgplicht van artikel 10.1 van de Wet milieubeheer, artikel 4.45 van het Arbeidsomstandighedenbesluit en het Asbestverwijderingsbesluit.

Overigens nog het volgende. In de aanvullende verklaring van Eurogrit van 7 oktober jongstleden staat dat de concentratie van het asbest in het Eurogrit onder de 100 mg/kg droge stof ligt, waarmee wordt gesuggereerd dat de Eurogrit veilig is. In dat kader merken wij op de  norm van 100 mg/kg asbest de interventiewaarde is bij toepassing van de Wet bodembescherming en ook terugkomt in bijvoorbeeld het Besluit asbestwegen milieubeheer. Hierbij, en ook in het Productenbesluit asbest, gaat het om immobiel asbest dat zich in bijvoorbeeld de bodem bevindt. Deze norm zegt niets over de veiligheid van Eurogrit dat gebruikt wordt om metalen te stralen, omdat daarbij asbestvezels in de lucht verspreid kunnen worden. Relevant is daarom de concentratie aan asbestvezels in de lucht die bij toepassing van Eurogrit kan voorkomen. Daarover is nog niets bekend.