EU gaat uw bedrijfsgeheimen beter beschermen

donderdag, 16 januari 2014

De Europese Commissie heeft een wetsvoorstel ontworpen voor een nieuwe Richtlijn ter bescherming van bedrijfsgeheimen. Indien de Richtlijn in werking treedt, zullen bedrijfsgeheimen in de EU beter worden beschermd.

Bedrijfsgeheimen. De Europese Commissie vindt ze – terecht – zeer belangrijk. Met name voor het MKB, dat niet altijd voldoende financiële middelen en mankracht heeft om een uitgebreid portfolio aan intellectuele eigendomsrechten bij te houden.

De afgelopen 10 jaar heeft 20% van alle Europese bedrijven te maken gehad met (poging tot) diefstal van de eigen bedrijfsgeheimen. De laatste jaren lijkt er bovendien een sterke stijging te zijn. Denk aan cybercrime, afluisterpogingen en industriële spionage.

Het is duidelijk dat binnen de EU momenteel grote verschillen bestaan tussen de verschillende lidstaten, in de mate waarin zij bedrijven (rechts)bescherming bieden tegen diefstal van bedrijfsgeheimen en ander misbruik. Die situatie wil de Europese Commissie rechttrekken. Het streven is naar een niveau van (rechts)bescherming dat meer lijkt op het hoge niveau in de V.S.

Wat is een bedrijfsgeheim?

Het wetsvoorstel definieert ‘bedrijfsgeheim’ als informatie die aan drie kenmerken voldoet. Kort samengevat: (1) het is geheime informatie, die niet zomaar bekend kan raken (2) de informatie heeft commerciële waarde, juist omdat die geheim wordt gehouden, en (3) de persoon die over de informatie beschikt, heeft redelijke stappen gezet om de informatie geheim te houden.

Om deze definitie concreet te maken: de Europese Commissie geeft zelf enkele voorbeelden: de fabricagemethode voor Michelin banden, het recept voor Pasteis de Bélem (een Portugese pastei), Airbus-technologie en het zoekalgoritme dat Google gebruikt. En zo zijn er nog vele voorbeelden te bedenken.

Wat is onrechtmatig?

Het wetsvoorstel beoogt dat bedrijfsgeheimen niet op onrechtmatige wijze worden verkregen, gebruikt of geopenbaard. Rijst de vraag wat dan ‘onrechtmatig’ is. Het wetsvoorstel geeft een aantal voorbeelden:

  • Verkrijging: Het is onrechtmatig bedrijfsgeheimen zonder toestemming te verkrijgen als dit met opzet of bewuste roekeloosheid gebeurt. Het wetsvoorstel vermeldt: (a) ongeautoriseerde toegang tot documenten of het kopiëren daarvan, (b) diefstal, (c) omkoping, (d) misleiding, (e) inbreuk op een geheimhoudingsverplichting of uitlokking, en (f) ander gedrag dat onder de omstandigheden in strijd is met eerlijke of oprechte handelspraktijken.
  • Gebruik: Het is onrechtmatig bedrijfsgeheimen zonder toestemming te gebruiken als dit met opzet of bewuste roekeloosheid gebeurt door een persoon die bij wie één van de volgende omstandigheden spelen: (a) bedrijfsgeheimen onrechtmatig verkregen (zie hiervoor), (b) handelt in strijd met een geheimhoudingsverplichting, of (c) handelt in strijd met een rechtsplicht om gebruik van dit bedrijfsgeheim te beperken. Gebruik is ook onrechtmatig als de gebruikende persoon wist of redelijkerwijs moest weten dat het bedrijfsgeheim afkomstig was van een ander die het onrechtmatig gebruikte of openbaar maakte.
  • Openbaarmaking: Zelfde als bij gebruik (zie hiervoor).

Ook het bewust produceren, aanbieden of op de markt brengen van ‘inbreukmakende goederen’ (danwel het importeren, exporteren of opslaan van zulke goederen voor die doelstellingen), wordt onrechtmatig.

Welke bescherming krijgen bedrijven?

EU lidstaten moeten onder het wetsvoorstel civielrechtelijke maatregelen, procedures en rechtsmiddelen vormgeven voor een effectieve bescherming tegen onrechtmatig handelen. Die bescherming moet evenwichtig zijn, maar ook relatief simpel, snel en goedkoop. Het wetsvoorstel voorziet zowel in bodemprocedures, als in voorzieningen, als in conservatoir beslag. Er gelden bovendien speciale regels, om litigieuze bedrijfsgeheimen ook tijdens de civiele procedure geheim te houden. Eisers moeten binnen 2 jaar claimen.

Wat kan uw bedrijf hier concreet mee?

Indien uw bedrijf één van de 20% is die geconfronteerd wordt met – bijvoorbeeld – diefstal van bedrijfsgeheimen, zal er straks een groot aantal mogelijkheden zijn dit recht te trekken en schadevergoeding te eisen. Bedrijfsgeheimen zullen daarmee beter kunnen worden afgedwongen. De nationale rechter moet in de context van dit wetsvoorstel onder meer het volgende kunnen bevelen:

  • Verbieden dat litigieuze bedrijfsgeheimen nog gebruikt worden.
  • Verbieden dat men deze produceert, aanbiedt of op de markt brengt (danwel importeert, exporteert of opslaat voor die doelstellingen).
  • Opleggen van ‘toepasselijke maatregelen’.

Bij deze laatste categorie moet gedacht worden aan een verklaring voor recht, terugroepen van inbreukmakende goederen, het ontnemen van inbreukmakende eigenschappen aan deze goederen, de vernietiging van inbreukmakende goederen, en de vernietiging van gegevens die bedrijfsgeheimen bevatten.

De eiser kan schadevergoeding eisen ten hoogte van diens daadwerkelijk geleden schade. Ook de gedaagde kan onder strikte omstandigheden, als hij op zich te goeder trouw was maar toch wordt veroordeeld, een (beperkt) recht op schadevergoeding krijgen.

De eiser krijgt voorts het recht publicatie aan te vragen van de uitspraak, op kosten van de gedaagde. Mits toegestaan, kan dit de reputatie van een gedaagde ernstig beschadigen. Op zichzelf een reden om zorgvuldig om te gaan met bedrijfsgeheimen.

Bedrijven die ter kwader trouw gaan procederen en daarmee misbruik maken van het nieuwe stelsel moeten zich realiseren dat zij bepaalde risico’s lopen. Zo mogen de nationale rechters sancties opleggen. Ook bepaalt het wetsvoorstel dat rechters bij kwade trouw mogen bevelen, dat de litigieuze ‘bedrijfsgeheimen’ openbaar gemaakt worden.

Relevante wet- en regelgeving