Conclusie Quick Scan NMa: hypotheekmarges in Nederland hoog

maandag, 8 november 2010

Uit het door de NMa uitgevoerde Quick Scan onderzoek is gebleken dat de marges van hypotheken in Nederland sinds medio 2009 hoog zijn. Dit zowel in vergelijking met voorgaande jaren als ten aanzien van omringende landen. De hoge marges zouden kunnen duiden op een gebrek aan marktwerking, met onnodig hoge hypotheektarieven tot gevolg. Hierdoor zouden huiseigenaren worden benadeeld. Het Quick Scan onderzoek vormt een onderdeel van het bredere onderzoek naar de mate van concurrentie op de hypotheekmarkt.

De quick scan maakt deel uit van een breder onderzoek door de NMa naar de (werking van de) hypotheekmarkt. Het primaire doel van deze scan is de ontwikkelingen van de marges die banken behalen op de Nederlandse hypotheekmarkt te onderzoeken, waarbij de NMa rekening houdt met relevante kostenstijgingen. De focus ligt hierbij op de ontwikkelingen en niet op het absolute niveau van de marges.

Het onderzoek is gericht op marges die banken als hypotheekverstrekkers verdienen. De hoge marges worden waargenomen bij zowel hypotheken met een variabele rente als bij hypotheken met langere rentevaste periodes. De NMa gebruikt drie methodes om de ontwikkelingen van de marges te onderzoeken: een hypotheektarief-calculatiemethode, een gemiddelde financieringskostenmethode en een marginale financieringskostenmethode.

In haar quick scan heeft de NMa rekening gehouden met diverse stijgingen in de kosten van de financiering, bijvoorbeeld voor veranderingen in risicopremies. Desalniettemin ligt de gemiddelde hypotheekrente voor rentevaste periodes tussen de 0,79 en 0,91 procent hoger in vergelijking met andere EU-landen. Uit het Quick Scan onderzoek kan echter niet het vermoeden worden afgeleid dat de banken prijsafspraken maken.

Naar verwachting zal de NMa in het voorjaar van 2011 de resultaten van de uitgebreidere vervolgstudie publiceren. Het doel van dit bredere onderzoek is het in kaart brengen van de concurrentieomstandigheden op de hypotheekmarkt en het identificeren van mogelijke gebreken van de marktwerking. Wanneer deze gebreken zich inderdaad voordoen, zal de NMa hiervoor naar oplossingen zoeken.

Anneloes de Graaf-Ardts, LL.B